You are browsing the archive for duurzaamheid.


Choose or loose?

October 18, 2013 in Dutch reflections, Reflections & views, Visioning

Salzburg_disneyfication

It was in the mid 1990s. On our way to a family holiday in the Alps we made a stopover in Salzburg. Salzburg, the city of Mozart, of the fortress and, of course, of The Sound of Music. Parking signs guided us to a parking house, which happened to be built in a massive rock, right near the city centre. We entered with the car on one side and left as pedestrians on the other side. At once the whole environment had changed. It was like a jump in time. The old Burgerstadt of Salzburg was stripped of all modern artifacts. In its place caleches, young men with wigs and in livery, violin music. In actual fact the city was readied for touristic consumption to the full. And the flocks of visitors clearly liked it. It made me exclaim: Salzburg is Europe’s answer to Disneyland.

Where is Amsterdam in all of this? Nothing as radical as the Salzburg remodeling could take place in the canal zone, fortunately. Even if the authorities would wish so. The canal zone comprises many layers. It has the touristy side to it, the local neighbourhoods, it functions as beloved area for small scale businesses in the service sector. That layering is also its quality. No single sphere is dominant. That is why the canal zone, with its many different spheres, locations and places, really feels like a public domain: an area which people from many different social backgrounds rejoice to be part of. Of course it has a hang towards the elites, old and new. But the vibrant debates that accompany the developments within its vicinity buffer against iconoclasms.

But somehow I also feel unease. Is it not time to choose? Time to disentangle some of the many flows in the canal zone? Why do we tolerate so much car traffic in this UNESCO heritage site? Who benefits? What quality of living could we generate by freeing the canal zone from motorized traffic, with its inherent unrest, bizar spatial footprint and negative health effects?

I know, Amsterdam is not a city of big decisions. So why not smuggle the quality of the city back into it? Start with car free canals in certain zones of the centre during the weekend. See what happens. Allow for pop up shops at parking lots during the day. Celebrate the freedom. Everybody will rejoice, citizens and tourists alike. Accident rates will go down, sales will go up. Conviviality will dominate. Let’s celebrate Amsterdam as the true European answer to Disneyland.


Ode aan het Westland

December 21, 2011 in Dutch reflections

Eind jaren negentig verhuisde ik van Amsterdam naar Den Haag. Het idee: wonen bij zee en duinen en tegelijk in de stad. Fietsen naar het werk. Daarmee moest ik ook alternatieven vinden voor de fietstochtjes door het Waterland, langs de Ronde Hoep, de Ankeveense Plassen. Ik reed de duinen in en maakte een rondje door het Westland. Ik geloofde mijn ogen niet. Wat een lelijkheid, wat een totale dominantie van de economie over het landschap! Dorpjes die nauwelijks zichtbaar tussen de kassen ingeklemd lagen. Een onoverzichtelijk geheel van vaarten en wegen. En overal, overal meters hoog glas. Op de terugweg van een gastcollege aan de TU Delft kreeg ik later in Honselersdijk een klapband. Ik had het helemaal gehad met het Westland.

Nu, zo’n tien jaar later, heb het Westland wat beter verkend. Met de racefiets, de mountainbike, de schaats, het tennisracket, het vliegtuig. En mijn conclusie over het Westland is volledig anders. Ik ben gaan houden van het Westland.

Klik voor mijn column in decembernummer AGORA: AGORA 2011-4 Ode aan het Westland


Een kwestie van voorrang

October 24, 2011 in Reflections & views

Het stenen tijdperk kwam niet ten einde omdat de stenen op waren. En zo zal het fossiele tijdperk niet aflopen omdat we straks door de kolen en bomen heen zijn. We zijn er te slim voor geworden, de effecten of gezondheid en ecologie zijn te groot. Dat is wat de koplopers in de samenleving nu al zien. Hun business zit in duurzame productie.

Veertig jaar geleden begon het mondiale milieubeleid met de conferentie in Stockholm. In 1972 was het motto ‘Only One Earth’. We moesten de wereldproblemen samen in VN-verband oplossen. Het UN Environmental Programme (UNEP) werd opgericht. Dat discours heeft veel van zijn vitaliteit verloren. We hebben een alternatief nodig voor het denken in termen van ‘grenzen aan de groei’; voor presentaties van wat allemaal fout gaat; voor de oplopende grafiekjes van emissies of scherp dalende trends in biodiversiteit. Niet omdat die grafiekjes een verkeerde voorstelling van zaken geven maar wel omdat ze geen richting geven aan de verandering.

De komende veertig jaar moeten we de droom realiseren van een wereld die welvaart rechtvaardig verdeelt; een wereld die kan leven van de energie die de natuur ons dagelijks geeft. Ophouden met het opdiepen en verbranden van fossielen, wisselen naar die bijzondere kracht van zon, water, wind en biogas.

Maatschappelijke verandering gaat zelden via een Groot Besluit. Het is vaak eerder dat steeds minder mensen geloven in de oude oplossingen en de nieuwe oplossingen zich aandienen. Zo zal het ook nu gaan. Maar je kan het wel vertragen of versnellen. Mijn stelling: spreek een radicaal systeem van voorrang af. Dat werkt als volgt.

De groene economie als nieuwe fase van duurzame ontwikkeling en het bestrijden van armoede zijn de twee centrale thema’s in Rio. Geef voorrang aan al die initiatieven die nu, in 2012, 2013 direct op het einddoel voor 2050 leveren. Reële armoedebestrijding, hernieuwbare energie of zelfs koppelingen tussen beide. Zo haal je de toekomst naar voren en mobiliseer je de energie van de samenleving voor je einddoel, dat van een groene, rechtvaardige samenleving. Je laat zien dat het kan.

Het is tijd om de vindingrijkheid die de iPhone, de apps, of zelfs maar de pitloze druif voortbracht, in te zetten om zonnekracht, die permanente bron van kernfusie, te mobiliseren voor maatschappelijke doelen. Dit motiveert en dat kwartje valt bij steeds meer mensen. Soms door een inspirerende sprekers of een schrijver met een goeie frasering, soms via een mooi filmpje. Kijk eens naar de presentatie van Wakawaka.  Toegegeven, het is wel heel gelikt maar een lamp op zonne-energie, goedkoop en een directe levensverbetering voor velen in de wereld en ontstaan uit een initiatief van bedrijven en mogelijk gemaakt door burgers: is dat niet de spirit die we van Rio+20 willen?

Er blijft genoeg over voor de overheid. We zullen moeten praten over nieuwe instituties voor global governance – het tweede hoofdonderwerp op de agenda in Rio. De herijking van de sectorale aanpak van mondiale vragen. De VN zal zelf minder sectoraal moeten opereren  en problemen meer in samenhang moeten durven bekijken. We moeten ook de regels van de WTO op een consequent streven naar verduurzaming aanpassen.

We hebben andere waarderingssystemen nodig in het verlengde van het ‘Beyond GDP’ pleidooi van Stiglitz en Sen; en we zullen NGOs en het bedrijfsleven een duidelijke rol moeten geven. NGOs als erkende waakhond en bron van nieuwe ideeën, bedrijfsleven welkom als bondgenoot waar het bereid is om zijn bedrijfsmodel te richten naar die realistische utopie van een rechtvaardige en duurzame samenleving voor 2050.

Nieuwe voorrangsregels als wissel naar een duurzame samenleving. Let’s fix it.

(geschreven voor Nationaal Platform Rio+20 en gepubliceerd op http://www.nprio2012.nl/blog)